“A Festa do Entroido”

“A Festa do Entroido”
“A Festa do Entroido”

Se se puidese falar dun sistema festivo galego, o Entroido ocuparía un lugar central nel. A revitalización das festas populares que se percibe en moitas culturas occidentais contradí os prognósticos sobre a súa desaparición. En Galicia, como noutros lugares e noutras culturas, o Entroido non só non desapareceu, senón que se revitalizou nas últimas décadas. Neste novo libro Federico Cocho revisa e actualiza os estudos que comezou a publicar hai un cuarto de século sobre a gran festa de festas que é o Carnaval. Amplía a documentación, incorpora as moitas novidades xurdidas nas últimas décadas ao longo de Galicia e analiza o porqué desa revitalización do Entroido, unha festa interclasista con fondas raíces na cultura popular europea. O libro reúne información recollida nun amplo traballo de campo ao longo dos anos e achega reflexións e análises para explicar o Entroido galego do século XXI. En particular, a través das súas manifestacións máis singulares, aquelas que lle outorgan un perfil propio ás mascaradas galegas, sexa en contextos rurais, sexa en contextos urbanos.

O primeiro capítulo, As raíces, encadra o Entroido no ciclo festivo e percorre os seus antecedentes históricos romanos e medievais, sen eludir un achegamento ao debate sobre ás súas imprecisas orixes.

Polo segundo capítulo, As máscaras, desfilan pantallas, peliqueiros, felos, volantes, boteiros, madamas e toda clase de choqueiros, elementos característicos das mascaradas rurais e símbolos actuais de identidade festiva local.

O capítulo terceiro, As comitivas, salienta o papel do Entroido como elemento de cohesión local (veciñal, parroquial) e, ao tempo, como vehículo para o intercambio e a relación social con outras comunidades, como evidencian as comitivas de xenerais e correos do val do Ulla ou os folións da zona oriental da provincia de Ourense, por citar dous exemplos.

O Carnaval é tamén tempo de xogos e doutros divertimentos, bromas e actividades lúdicas, específicas ou non desta época do ano. A elas dedícaselles o capítulo cuarto, Os xogos.

O último capítulo, Símbolos e sátiras, céntrase nas representacións ou personificacións do Entroido como tempo acoutado para o reinado da burla e da broma, así como nas formas de canalizar a sátira e a crítica sociais. Un tempo especial de inversión de valores. O mundo do revés. Unha festa antiga que entra fortalecida e renovada no novo milenio.

Publicado por Ediciones Trea, S.L o 12 de febreiro de 2014 dentro da colección Porta de Papel en galego, de 96 páxinas, ISBN: 978-8415078340

Desfile dos Entroidos de Galicia en Santiago

Galicia Entroidos
Galicia Entroidos

O domingo, día 9 de febreiro, os entroidos de Galicia desfilarán na Praza do Obradoiro de Santiago de Compostela e percorrerán as principais rúas e prazas do Casco histórico da cidade.

11 h.- Percorrido dos Entroidos polas rúas e prazas de Santiago, con saída da Dársena de Xoán XXIII pasando por San Francisco, Obradoiro, Fonseca, Vilar, Toural, Nova
Praterías, Fonseca, chegando á Praza do Obradoiro as 12.15 h
12.30-15:00 h.- Actuacións dos grupos.
15.00h.- Fin do acto
17.00 h-. Os entroidos acudirán á Praza da Quintana e desfilarán polas rúas do Casco histórico.

Os Entroidos participantes son “Os Xenerais do Ulla” (Vedra, Touro, Vila de Cruces, Teo, Silleda, A Estrada, Boqueixón e Santiago de Compostela), Cobres (Vilaboa), Portas de Galicia (Verín, Laza, Viana do Bolo, Vilariño de Conso, Cualedro e Riós), Xinzo de Limia, Maceda, Manzaneda, Vilanova de Lourenzá, A Pobra do Brollón e Chantada.

Entroido Maceda 2014

PROGRAMA:

Venres 21 febreiro, compadres Maceda 2014, ás 20:30 h “Pregón” e “Foguetazo” na Praza das Toldas e ás 21:30 h. Sorteo de agasallos e 1ª edición do porco untado na Aira das Mantas tendo a continuación a ruta de Pinchos cun prezo de 5 euros, 8 pinchos sen bebida, de agasallo un pano e con dereito ó sorteo.

27 de febreiro, xoves de Comadres con saída do concello ás 20 h, cea no restaurante a Dilixencia con animación musical. Prezo 12 euros. Incribirse na oficina de cultura do Concello (telf 988 463001)

1 e 2 de marzo, sábado e domingo de Entroido saindo ás 9:30 h. da praza das Toldas e percorrendo os Felos os pobos da Serra.

Pola mañá recorrerán Castro de Escuadro, Pías, Xinzo da Costa, Celeiron saíndo pola tarde a Barxela, Vilardecás, Carguizoi, Sarreaus, Tioira e regreso a Maceda. 20:30 h recibimento dos felos, desfile por Maceda e animación musical na Praza das Toldas dende as 20.30 h.

Domingo saída dende Restaurante A Dilixencia ás 10 h. dos Felos polos pobos da Serra.

3 de marzo, luns de Entroido teremos festa infantil a partires das 17 h no pavillón municipal de deportes.

4 de marzo, martes de Entroido dende ás 17:30 h desfile de disfraces con saída dende a rúa das Canteiras. Animación musical e ás 21 h entrega de premios do desfile de disfraces, grupos (1º 100 €, 2º 50 €, 3º 30 €) Grupos de máis de 5 participantes (1º 160 €, 2º 120 €, 3º 90 €) e Carrozas (1º 250 €, 2º 175 €, 3º 125 €, 4º 100 €)

5 de marzo, mércores de cinsa e como despedida, o Enterro do Entroido ás 20 h. na praza das Toldas.

Diploma entregado a Genma Ruiz por a sua aportacion no 1º concurso de Carteis de Entroido 2014. Cun pequeno agasallo da Asociación

Exposición en Vigo no Museo Liste

“Xungir non é esmorecer, senón medrar”

Exposición fotográfica da fotógrafa Rita Blanco Fernández que baixo o nome “Xungir non é esmorecer, senón medrar” presenta unha colección de imaxes baseadas nas figuras dos entroidos de Maceda, Xinzo de Limia e Sarreaus como protagonistas, Felos, Pantallas e Vergalleiros inteactuando entre si e apostando pola unidade dentro da diversidade do Entroido ourensán. Esta exposición estará visitable no Museo Liste dende o día 17 ata o día 29 de xaneiro.

Esta exposición esta apoiada pola Asociación Felos da Corga da Serra de Maceda. A sua autora, Rita Blanco Fernández combina nesta recopilación de mais de trinta imaxes dúas das súas paixóns por un lado a súa afición a fotografía como reportaxe a fin de captar escoas non estáticas, buscando a descrición do movemento como sinatura característica e a súa outra paixón os entroidos destacando o colorismo e a beleza de formas tanto nas máscaras como nos traxes de estas figuras do Entroido.

Anuncio Estrella Galicia

Entroido en Estrella Galicia
Entroido en Estrella Galicia

Como ven sendo habitual, a marca de cervexas galega con sede na Coruña, Estrella Galicia, fai unha campaña publicitaria de promoción dos seus productos na que para a imaxen toma tres persoaxes típicos do Entroido: unha pantalla de Xinzo, un Peliqueiro de Laza e un Felo de Maceda, ponlle corpos de músicos baixo o lema “Entroido de Ourense & Estrella Galicia, O Noso, é o Noso”

Campaña promocional de repercusión en prensa escrita sendo presentes durante todo o tempo de Entroido.

“Carnaval en Galicia”

Carnaval en Galicia
Carnaval en Galicia

Guía publicada pola Xunta de Galicia no ano 2014 onde se describen os Entroidos máis destacables de Galicia.

Prestan especial atención nun primeiro lugar os Entroidos considerados festas de interés turístico de Galicia que no momento de editar a guía eran o Carnaval de Xinzo de Limia, o  de Verín, o de Viana do Bolo, o de Cobres en Vilaboa, O de Laza, o de Manzaneda, e dos Xenerais do Ulla.

A continuación fan un repaso polas figuras e os entroidos galegos pasando polo desfile do Domingo de Piñata en Lourenzá, Lugo, os Felos de Maceda, Ourense, o Ravachol de Pontevedra, a Voda da Pita en Eiroás, Ourense, as Bonitas de Cartelle, Ourense, o Oso de Salcedo en A Pobra do Brollón, Lugo, os Boteiros de Vilariño de Conxo, Ourense, os Choqueiros da Coruña, os Vellaróns de Riós, Ourense, Os Vergalleiros de Sarreaus, Ourense e por ultimo os Volantes de Chantada, Lugo.

“Mascaradas de la península ibérica”

Mascaradas de la península ibérica
Mascaradas de la península ibérica

En 2014 Oscar J. González publica o libro “Mascaradas da península Ibérica” recompila a descrición detallada de 321 destas festas populares que se realizan arredor do solsticio de inverno e que dentro da singularidade de cada unha delas teñen diversos elementos comúns.

Un total de 321 fichas achega este libro en 724 páxinas, describindo as festas de mascaradas por 30 provincias españolas e cinco portuguesas. Algunhas desas fichas, ocupan máis de catro páxinas. E en todas elas, como estrutura xeral, o nome do pobo e a súa provincia, o título que se lle dá á festa e ao personaxe central, a data en que se celebra, a súa existencia permanente ou por tempadas, os personaxes que a acompañan e os instrumentos musicais que a amenizan. Aparecen ademais fotografías actuais, e en moitos casos testemuños antigos. Engádense ao final os informantes e os agradecementos a quen colaborou informando, así como bibliografía e notas.

Tamaño, 21 x 30 cms. Peso máis de 3 kg Encadenación en cartoné. Tapa dura, ISBN 9788461675340

Máis información:

mascaradaeuropea@hotmail.com

Conversa con Helena Eriksson sobre as súas fotografías

Xaneiro de 2014.

Unha charla con Helena para saber como é por que das súas fotografías.

Helena Eriksson
Conversa con Helena Eriksson sobre as súas fotografías

“Estas fotos no foron un “proxecto”, un proxecto de arte, por exemplo, son mais ben una consecuencia do meu primeiro encontro ca carauta en casa de Claude Royet-Journaud-poeta francés que conoce Emilio Arauxo, que o traduciu e, publicou e mesmo espuxo- Claude fai tamén pinturas. Sobre a cuberta do libro de unha das súas traducións vese un felo. Entereime de todo iso e Claude ensinoume unhas fotos de felos de Emilio. O felo impresionoume moito e as carautas extremadamente bonitas.Tamén soupen que Emilio regaloulle unha a Claude.

Antes, nunca me interesou o Entroido. En xaneiro de 2009 estiven en Paris para leer un texto escrito por min para o centro de poesía de Marsella sobre Claude. E mostroume a sua carauta. Foi un especie de choc de ver a carauta. A miña reacción inmediata e espontánea foi:quero probala, eu quería estar dentro da carauta. Pedinlle a Calude si podría-querría fotografarme. Levar a caruta e ese feliz acontecemento sería documentado.
En canto a desnudez era case evidente: quise ser neutral. Despois pensei: sen roupa que me aprisoara a unha clase social, a unha cultura( a sueca por exemplo. Si pódese ver que son unha muller branca e quizais xa sexa demasiado,mais….Si tivese o traxe de felo houberau posto seguro. A 1ª vista pensamos que a cara a que esta tapada non o corpo.

Pero na miña opiñon a miña desnudez é a que mais me tapa.

Mon pensei en ningunha mensaxe. Todo iso penseino despois. Antes non sabía que o felo iba enfeitzar a miña vida. Era como si a carauta quixera algo de min. Tamén me dixo algo de min que non sabía, o pracer. O pracer de levala e de facer as fotos.
Non penso que nas pinturas como eróticas, mesmo si a figura do felo en si, e ten sen dubida tamén un aspecto erótico.

Despois Claude quixo pintar as fotos pero comezou a xogar co seu novo progra de ordenador e foron aparecendo no meu mail un, dous…moitas fotos no meu correo electrónico! Tamén llas enviou a Emilio.

Foi así como empezou a miña amistade con il. E a miña relación mais profunda co felo e o Entroido galego.
Como persoa e poeta(non como etnóloga).Unha parte do meu corazón pertence para sempre os felos de Maceda.

Por que se fixo tan importan para min? Non o sei pero fai parte da maxia.

Colaboración programa Tve1 O pobo máis divertido de España

Chaioso en el Pueblo mas divertido
Chaioso en el Pueblo mas divertido

O 4 de xaneiro de 2014 Chaioso comezou unha divertida aventura no programa de televisión “El pueblo más divertido de España”. Este pobo tan dinámico e cheo de vida a pesar de contar só con 8 veciños son capaces de liar a calquera nas súas ideas tolas e divertidas e nunha destas apuntáronse o programa e como non os felos tamén participaron.
O pobo de Chaioso do concello de Maceda apuntase o casting a fin de ser seleccionado para participar no concurso de Televisión Española na súa canle 1, con este motivo organizase entre outras actividades un desfile divertido de Entroido que comeza encabezado pola figura propia do Entroido macedán, os Felos.